سيد مرتضى حسين صدر الافاضل ( مترجم : محمد هاشم )

501

مطلع انوار ( احوال دانشوران شيعه پاكستان و هند ) ( فارسي )

( فارسى ) ؛ خلاصه اخلاق ناصرى ( فهرست كتابخانهء امام رضا عليه السّلام ، ج 6 ، شيخ اسد اللّه فرزند ابن خاتون تعداد چهارصد كتاب را از كتابخانهء ابن خاتون به كتابخانهء امام رضا عليه السّلام هديه كرده بود كه در ميان آنها « معالجة الامراض » سيد احمد بن على حسينى هم بوده است ( اعيان الشيعة ، 9 / 102 ) . شيخ اسد اللّه و جمال الدّين ابو العباس احمد از فرزندان ابن خاتون هستند . محمد بن شرف الدّين 1104 ه ق / 1692 م سيد ميرزا محمد بن شرف الدّين على بن نعمت اللّه الجزائرى از خانوادهء علماى عراق و ايران بود . وى در محضر علماى بزرگ زمان خود به تحصيل علم پرداخت و از شاگردان ارشد شيخ محمد بن خاتون عاملى به شمار مىرفت و فردى فقيه و عالم و اديب بود . در حيدرآباد زندگى مىكرد و علامه حرّ عاملى او را از معاصران خود ذكر و از وى روايت كرده است . تأليفات او عبارتند از : جوامع الكلام ، احاديث صحيح و غير صحيح همراه با شرح و بيان مفيد را از كتابهاى : الكافى ، من لا يحضره الفقيه ، الاستبصار و تهذيب الاحكام استخراج و جمع‌آورى كرده است . اين كتاب در شبه قارهء هند از كتب حديث بسيار مهم به شمار مىرود . محمد سيد امروهوى 1309 ه ق / 1891 م 1396 ه ق / 1976 م من مولانا سيد محمد امروهوى را ديده و شرح حالش را در تذكرهء بىبها خوانده‌ام . از او نيز شخصا شرح حالش را جويا شدم ، ولى از آنجا كه عالمى مقدس و كم حرف بود از شرح حال زندگى خود امتناع ورزيد . مدتى در منزل حسين محمد ، وكيل دادگسترى در لاهور سكونت داشت آنگاه به كراچى رفت و در 15 فوريه 1976 م / 14 صفر 1396 ه ق درگذشت . سيد محمّد در 17 ربيع الاول 1309 ه ق در امروهه به دنيا آمد . نام اصلى او نظير الحسن است . پدرش مولانا سيد احمد حسين فردى عالم و فقيهى بزرگ بود . مولانا سيد محمد كتابهاى ابتدايى ، صرف و نحو و غيره را در سيد المدارس واقع در « شفاعت پوته شهر امروهه » خواند و در همان مدرسه نزد پدر بزرگوارش ، كسب فيض كرد و كتابهاى صدرا ، شمس بازغه ، شرح موافقت ،